dinsdag 23 september 2008


NACHTSCHADE # 3

BITTERZOET # 2:

RIJPE RODE BESJES

HEEMTUIN BEGIJNHOF # 36


De foto spreekt voor zich.

1 ding wil ik nog vermelden: dat de plant(en) van dit soort in de heemtuin vrij fors waren en uit het wild kende ik em als veel kleiner. Hier was ie naar schatting 20 a 30 centimeter hoog.

4 opmerkingen:

  1. Hoi Anton,

    Leuk om al je stukjes over het Begijnhofje in Breda te lezen. Alweer 35 artikelen, niet mis! Het is wel een soort high speed sightseeing zonder de site zelf te zien. Ik mis iets van een overzicht, hoe ziet het hofje eruit, wat is de logica van de indeling, of is er geen indeling, wie doet het beheer etc.? Weet de beheerder dat jij het plantenbestand zo uitgebreid behandelt? Dat is ook zo'n vraag. Die beheerder zal jouw aandacht vast heel aardig vinden. Wie weet is hij wel voor een commentaar te vangen? Zo heb ik dit jaar de tuinman van kasteeltje Maurick leren kennen. Hij vind het helemaal fantastisch als ik belangstelling voor zijn werk toon. Dat maakt hij blijkbaar toch niet zo vaak mee.

    Ik vind het moeilijk op je stukjes te reageren. Je vliegt als een razende roeland over de materie heen. Zelf zit ik met mijn hoofd nog helemaal in Friesland, bij het unieke project de Ecokathedraal van Louis Le Roy in Mildam dat ik dit weekend bezocht. Wat daar gebeurt is zo uitzonderlijk! Het is een artificiele mix
    van cultuur en natuur, van architectuur blootgesteld aan contrapolaire groene tegenkrachten. Het is daar een oase van uiteenlopende biotopen, habitattypen en ecosystemen. Hoog & droog en diep & nat en alles ertussen. Op plantkundig gebied: kwetsbare uitbraken van microscopische pioniers tot massale confisquaties van woekeraars. Elke tussenliggende fase was er zichtbaar. Het is een slecht vlinderjaar lees ik overal maar daar barstte het van de vlinders. Ik heb ze nog niet allemaal gedetermineerd. Het zat er ook vol schimmels, korstmossen, mossen, vele soorten kruiden, en zeer aanwezig waren de balsemienen en open knappende kardinaalsmutsen. Het is het resultaat van 30 jaar werk en nog minstens 970 jaar te gaan volgens de statuten van Le Roys Stichting Tijd (Time Faundation).

    Maar goed.... Breda, het Begijnhofje..... ook heel mooi en voor mij ook met zeer aangename herinneringen!!

    groet JL

    Ecokathedraal: www.ecokathedraal.nl

    BeantwoordenVerwijderen
  2. Hoi JL,

    Intusssen zit ik al op 40 berichten over de planten in die heemtuin. Dat zouden er wel eens iets tussen de 50 en 60 kunnen worden.

    Morgen hoop ik verder te gaan met een aantal inheems Varen soorten, ook planten / sporenplanten (zoals ook jij weet) die altijd mijn symphatie hebben gehad en ik vond het ook erg "kicken" om zoveel soorten op zo'n kleine oppervlakte grond te zien; er zat zelfs 1 soort bij die ik maar 1 x eerder in het wild zag en dat was in 1977 in Engeland, en toen al was die bekend als een modieuze kamerplant en toen al had ik de ervaring . verbazing in de trend van "wat krijgen we nou ?".

    Hoe het hofje er uit ziet wilde ik opsparen voor 1 of 2 laatste, afrondende berichten dus heb nog ff wat geduld s.v.p.

    Over de indeling heb ik elders al geschreven (maar daar hoop ik ook op terug te komen).
    In totaal staan er 390 plantensoorten, zo ontdekte ik uit een lijst die ik wist te bemachtigen. Daarin staan "vakken" vermeld waar ze instaan, aangeduid als A t.m. (bijna) Z. Het is een handgeschreven lijst en ook nog eens een zoveelste kopie van een kopie en in een dermate ouwerwets handschrift dat ik het amper kan lezen en dan is het ook nog eens een lijst van 2007.

    Ik heb de indruk dat er weinig onderhoud gepleegd wordt en sommige soorten zaaien zichzelf uit en staan een jaar later heel ergens anders dus het geburt ook dat je ergens een naambordje ziet staan terwijl de plant er helemaal niet staat (in het geheel niet off er staat juist een ander plantensoort. En de plantensoort van het bordje staat heel ergens anders. Tot op zekere hoogte laat men het daer ook een beetje zijn eigen gang gaan en dat vind ik wel leuk, al jeuken mijn handen haast om er eens de bezem door te halen.

    De beheerder heb ik toen ik er was en ook nu nog niet weten te achterhalen helaas, al wil ik dat alsnog proberen.

    Verder zit er in de vakken ook geen enkele botanische indeling, dus planten van een bepaalde familie of geslacht staan zeker niet naast elkaar in 1 vak ofzo.

    Verder moet je je ook realiseren dat de opzet ook niet die van een echte heemtuin is. Het is ook een beethe toeristisch van opzet en de meeste mensen komen naar het hofje kijken en het kapelletje en andere religiueze zaken, er loopt ok niemand echt naar de planten te kijken zoals ik, ik werd eerder meewaardig aangekeken met een blik van "wat is die gek aan het doen ?"

    Af en toe hoor je iets als "kij die heeft de buurman ook in de tuin maar deze zijn mooier en groter". Het zijn ook voornamelijk 60+ mensen die er rondlopen (niks op tegen uiteraard !) Gedurende de ruim 2 uur dat ik er was heb ik wel 50 mensen (meestal in groepjes) zien rondlopen en de meesten beschouwen het als een rustplaats en dat is het ook. Het is er echt stil en er staan ook her en der bankjes en het is er i.d.d. goed "toeven" maar uit alles blijkt dat het om het hofje gaat en dat al die planten maar een bijkomstigheid zijn.

    De echte Begijntjes zijn er al sinds 1990 niet meer (zo valt op een gevelsteen te lezen, ook nog iets over een Pastoor).

    De huisjes zijn nog bewoond maar op de stoep en vensterbank staan vooral bloempotten met schreeuwerige foeilijke kitsch planten als Geraniums (maar neit de echte geraniums) en Begonias, en dat moet dan doorgaan als Oud-Hollands en politiek correct (natuurljk heeft het biks te maken met politiek maar je begrijpt hopelijk wel wat ik bedoel :))

    2 dezer dagen wil ik er nog een keer heen voordat de herfst de plnaten echt richting winter doet verwelken en afsterven. Van idere plant die ik er gezien heb weet ik nog tot op de vierkante mter bauwkeurug waar ie stond en met 150foto's maken in 2 uur tijd ging ik her een der wel de fot in maar als ik nog een keer ga denk ik dat ik het wel gerichter weet aan te pakken.

    Jammer dat je de url van Louis' Ecokathedraal niet kliknaar hebt gemaakt. Da's i.d.d. eem soort underground project en hoewel jij met zijn ideeen en opvattingen niet echt veel maatschappelijk succes heeft behaald heeft ie er toch wel meer mensen mee geinspireerd want her en der in den lande bestaan wel aanverwante dingen maar iedere keer dat ik de naam Louis LeRoy laat vallen zegt men dat men nog nooit van hem gehoord heeft, wat ik soms haast niet kan geloven maar meer nog erg triest vind voor LeRoy zelf, hoe anders had Nederland er qua landschap en onze steden kunnen uitzien maar er is een revival bezig denk ik en de zeitgeust lijkt zich te herhalen enkele decennia verder.

    Pfff, lange reactie op een reactie zeg :) Dat vraagt haast om 1 of een reeks artikelen (berichten) over dergelijke materie.

    Eerst maar eens de nog liggende foto's in de blog verwerken. En tot slot: ik heb alweer een aantal andere heemtuinen op het oog.

    BeantwoordenVerwijderen
  3. Hallo A,

    Het is too much om op al je paden en zijpaden te reageren. Iets wil ik er toch wel uitlichten:

    Morgen hoop ik verder te gaan met een aantal inheems Varen soorten, ook planten / sporenplanten
    Leuk in dit kader de 2 evolutionair interessante families Kranswier en Wolfsklauw. Beiden groeien hier in de directe omgeving en over beiden hebben we recent nog contact gehad. Ben benieuwd of ze je revue zullen passeren?

    bloempotten met schreeuwerige foeilijke kitsch planten als Geraniums
    Geranium

    Vanuit de slechtzittende
    schoolbank in een geur van stof
    oud hout en pis, onder hoge ramen
    in bladderend kozijn: het rood
    van de geranium.

    Mijn grootmoeder zwoegend boven
    een tobbe in de tuin, en naast
    het keurig tegelpad in rij, in het rood
    waarvan mijn opa op vergaderingen
    sprak: geraniums.

    Thuis hadden wij er een
    die nooit bloeien wilde omdat
    iedereen zijn peuken doofde
    in de pot. O god, de triestheid
    van zijn harig-groene, knokelige
    steel!

    Geranium, prachtige bloem
    die niet mooi is, wijn
    van de kruidenier, kip
    tussen de vogels, sieraad
    van alles wat arm en goedkoop is.

    Hans Vlek (1947)


    Ja Anton, sinds mijn heilig verklaarde ex-buurman dit schreef is de Geranium de prachtige bloem die niet mooi is, de wijn van de kruidenier en de kip tussen de vogels! De Geranium is niet een foeilijke kitsch plant. Je hebt knotwilgen en je hebt Geraniums, je houdt ervan of niet.

    Je vertelde dat er in het hofje ook Mottenkruid groeide - voor mij is het de plant van 2008. In Mildam kwam ik ook 1 enkel bloeiend exemplaar tegen. Ik vraag me nog steeds af inhoeverre deze plant zich zelfstandig kan handhaven en verspreiden? Na het exemplaar tussen de schanskooien in het Westerpark en nu het exemplaar tussen het puin in Mildam vermoed ik toch dat de plant zich krachtiger weet te vermenigvuldigen dan menigeen denkt.

    groet JL

    BeantwoordenVerwijderen
  4. Wat betreft de sporenplant Wilfsklauw had ik het toch allang gehad op deze blog ?

    Die varens uit die heemtuin is er vandaag niet van gekomen om er berichten over te plaatsen (ik schreef ook "hopelijk" ga ik het er over hebben.

    Aan de hand van mijn foto's kwam ik er niet helemaal uit qua sorten en ik schreef al eerder dat ik nog een keer terug wil naar die tuin un Breda om 1 en ander beter te bestuderen. Hopelijk (dus ook weer onder voorbehoud :)) doe ik dat vrijdag.

    Wat betreft Mottenkruid en dat ik dat ook gezien had in die heemtuin in Breda had ik je vertelt in een email of in chat en bu kaart je het aan op de blog waar ik verder ook niks op tegen heb maar voor andere bloglezers kan dat wel een beetje raar overkomen.

    Verder noem je het ene Mottenkruid exemplaar op een stenen Korfschans in het Bossche Westerpark, En dat je er ook 1 tegenkwam in de Ecokathedraal (waar ook veel met steenpuin wordt gewerkt) en je nu haast suggereert dat ie een biotoop van stenen nodig heeft maar dat durf ik te betwijfelen, want elders in het Westerpark kwam ik nog 3 exemplaren tegen die niet tussen steen groeien en ook in Breda was daar geen sprake van. Daar zag ik er best een heel groepje maar die waren niet aan een 2e jeugd begonnen en waren echt aan het einde van hun Latijn en leken haast wel omgewaaid of zoiets, fier en rechtopstaand zoals wij de plant kennen waren ze daar niet meer.

    BeantwoordenVerwijderen