BIO TRIVIA

JAPANSE ESDOORN # 1

Dit boompje staat amper 3 meter verwijderd van de Vuurdoorn struik uit de berichten van gisteren.

Er valt zowat een hele wetenschappelijke verhandeling over te schrijven maar ik zal proberen het beknopt te houden.

De crux zit em met name in de taxononomie. Vooropgesteld dat boomkwekers en tuinders en wetenschappers er zowieso altijd andere opvattingen en terminologie op na houden, zal ik het verhaal in tweeen splitsen. Laat ik beginnen met:

Wetenschap: taxonomie van families en geslachten:

Tegenwoordig worden Esdoorns gerekend tot de zeepboomfamilie (Sapindaceae). Sinds het laatste plantkundige taxonomische APG II systeem van 2003 worden Paardenkastanjes en Esdoorns onder die Zeepbomen familie gerekend.

Vroeger waren dat aparte families, namelijk de Paardenkastanje familie (Hippocastanaceae) en de Esdoorn familie (Aceraceae). Die vroegere plantenfamilies zijn nu gereduceerd tot plantengeslachten. Deze beslissing is zelfs volgens experts controversieel en op grond van het beschikbare bewijs is ook continuering als zelfstandige families heel wel verdedigbaar.

In het APG II systeem baseert men zich op genetische verwantschap van plantenfamilies en plantengeslachten. Dit wordt gebaseerd op de volgorde van de basen in het DNA. Vroeger werd verwantschap gebaseerd op uiterlijke gelijkenis tussen planten (morfologie).

Al snel werden families opgedeeld in geslachten maar de huidige tendens is steeds meer geslachten samen te voegen of zelfs op te heffen vanuit de filosofie dat de taxonomie uit teveel opsplitsingen bestaat en alles in MINDER en GROTERE onderdelen verdeeld moeten worden.

Het draait bij APG II dus niet alleen maar om puur OBJECIEF DNA onderzoek maar ook om wat je haast filosofie zou kunnen noemen: hoe interpreteer je SUBJECIEF feiten en dingen die an sich OBJECTIEF vastgesteld zijn.

Boomkwekers en tuinders: naamgeving soorten en rassen/ varieteiten/ cultivars:

Volgens sommigen is de echte Japanse Esdoorn een echte soort die Acer japonicum heet.

Volgens weer anderen is het een cultivar / varieteit van de soort Acer palmatum en zou dan dus Acer palmatum 'japonicum' moeten heten. Andere varieteits

toevoegingen zijn 'shirasawanum', 'aconitifolium', etc. Het zijn allemaal cultivars en qua naamgeving hoort er dan een 3e woord toegevoegd te zijn om dat aan te geven maar het 3e woord wordt vaak tot de 2e naam (de soortnaam) gemaakt, en volgens de wetenschappelijke taxonomie klopt dat niet.

De meeste Esdoorns hebben net als Platanen gelobde bladeren maar die van de Japanse Esdoorn zijn meer handvormig samengesteld, en de diverse cultivars verschillen qua diepte van de insnedes van het blad wat dan weer slippen worden genoemd. De insnedes van de bladeren van dit boompje zijn zeer diep, totaan de steel van het blad, zie volgende closeup foto. Dat zou er op kunnen duiden dat het de 'Aconitifolium' cultivar / varieteit is.

Wat ze allemaal gemeen hebben is dat het zeer kleine boompjes zijn, hooguit 3 a 4 meter hoog en dat ze zeer traag groeien (iets van 5 tot maximaal 15 centimeter per jaar) en als je dus een wat groter exemplaar wilt kopen ze dan peperduur zijn.

Wat ze ook allemaal gemeen hebben zijn de van rood tot purper varieerende herfstbladeren en dat is ook de voornaamste reden dat ze zo geliefd zijn bij Japanofielen. Mensen die bijvoorbeeld een tuinvijver met Koi Karpers hebben willen dit boompje er ook vaak bij hebben.

De oorspronkelijk boom werd pas eind 18e eeuw in Japan en Korea ontdekt en pas in 1820 naar Engeland verscheept. Pas in 1850 werd ie ook in de rest van Europa ingevoerd.